Bệnh do giun đũa gây ra ảnh hưởng đến sức khỏe nghiêm trọng, đặc biệt nếu ấu trùng di chuyển lên mắt hoặc nội tạng. Việc nhận biết dấu hiệu bị sán chó từ sớm rất quan trọng, giúp kịp thời kiểm soát bệnh. Tùy theo vị trí trú ngụ mà các biểu hiện này sẽ khác nhau.
Sơ lược về bệnh sán chó
Bệnh giun sán chó là bệnh lý do ký sinh trùng gây ra, cụ thể là giun đũa có tên Toxocara canis hoặc Toxocara cati. Dấu hiệu phổ biến của bệnh này là ngứa ngáy kéo dài trên da hoặc ảnh hưởng đến mắt.
Bệnh nhiễm giun sán chó là bệnh mà ai cũng có thể mắc phải. Trong đó, các nhóm đối tượng sau đây sẽ có nguy cơ cao hơn:
- Trẻ em từ 1 đến 5 tuổi. Đây là tuổi các bé thường xuyên chơi đùa dưới nền đất. Bên cạnh đó thói quen đưa tay vào miệng cũng khiến khả năng nhiễm giun đũa cao hơn.
- Người thường xuyên ăn rau sống, nếu chưa được rửa sạch thì nguy cơ nhiễm sán chó cao hơn.
- Người có nuôi chó mèo cùng nhà. Nếu chúng nhiễm giun đũa thì ký sinh trùng này sẽ theo phân ra ngoài môi trường. Đây là nguyên nhân khiến chủ nuôi có nguy cơ nhiễm bệnh lý này vào hơn.
Bệnh giun sán chó có nguy hiểm không?
Giun sán chó là bệnh dễ lây nhiễm và ảnh hưởng đến sức khoẻ về nhiều mặt. Nguy cơ ảnh hương đến các cơ quan nội tạng như mắt, nội tạng,… nếu bện không được phát hiện và điều trị kịp thời.. Cụ thể như sau:
- Tổn thương nội tạng
Giun sán sẽ di chuyển vào các cơ quan nội tạng, đặc biệt là gan, phổi,…. và làm chức năng của các cơ quan này suy yếu. Do đó bệnh nhân có thể gặp phải các tình trạng như hen suyễn, gan to, phình lá lách,…Đây đều là các bệnh lý nguy hiểm đe doạ nghiêm trọng đến sức khoẻ.
- Tổn thương mắt
Nếu giun sán di chuyển lên mắt sẽ ảnh hưởng thị giác, khiến võng mạc bị tổn thương, nghiêm trọng hơn có thể gây lác mắt hoặc mù lòa.
- Nguy cơ tử vong
Nghiêm trọng hơn, giun sán chó có thể ảnh hưởng đến hệ thần kinh trung ương, viêm cơ tim, viêm thận,…Trường hợp chậm trễ trong việc điều trị có thể khiến bệnh nhân tử vong.
Dấu hiệu bị sán chó ở trẻ em
Việc nhận biết các dấu hiệu bị sán chó ở giai đoạn đầu giúp bố mẹ chủ động trong quá trình điều trị. Do thói quen chơi nghịch dưới đất và tiếp xúc với thú cưng nhiều nên trẻ em là đối tượng dễ gặp bệnh lý này. Tùy vào vị trí giun đất trú ngụ trong cơ thể mà dấu hiệu sẽ khác nhau. Nếu ấu trùng di chuyển lên nội tạng hoặc mắt, có thể nhận biết qua các dấu hiệu sau:
Ấu trùng di chuyển vào nội tạng
- Thần kinh: Trẻ có biểu hiện như động kinh, rối loạn chức năng vận động, có thể yếu các chi hoặc liệt.
- Ở da: Da bị xuất huyết, nổi mề đay hoặc có biểu hiện sưng phù ở các khu vực cụ thể.
- Hô hấp: Trẻ có thể bị ho kéo dài, dù uống thuốc trong thời gian dài. Kết quả phân tích máu thể hiện số lượng bạch cầu ái toan ở mức cao.
- Rối loạn tiêu hóa: Trẻ bị tiêu chảy kéo dài mà không xác định được nguyên nhân, kèm theo đau bụng khó chịu trong thời gian dài.
- Sốt cao: Trẻ bị sốt cao dù các xét nghiệm cho kết quả bình thường. Lúc này bác sĩ cần chỉ định xét nghiệm máu để biết được hàm lượng bạch cầu ái toan.
- Đau khớp: Đau ở các khớp tay chân, khó khăn khi vận động.
- Giảm cân: Sụt ký dù ăn uống bình thường, da xanh, khả năng tập trung kém.
- Ở thận: Chức năng thận suy giảm, viêm cầu thận cấp.
Ấu trùng di chuyển vào mắt
Khi ấu trùng giun sán di chuyển lên mắt, triệu chứng thường gặp nhất là viêm màng bồ đào, với biểu hiện là sưng đau ở mắt. Ngoài ra, trẻ cũng phải tình trạng viêm kết mạc khiến trẻ ngứa và dụi mắt liên tục.
Dấu hiệu bị sán chó ở người lớn
Đối với người lớn, giun sán chủ yếu di chuyển vào nội tạng và gây ảnh hưởng đến các cơ quan này. Các thể lâm sàng khác nhau ở các thể như thần kinh, da, tiêu hóa, hô hấp,… Trong đó, các tác động lên hệ thần kinh – cơ là phổ biến nhất. Cụ thể, dấu hiệu bị sán chó ở người lớn thể hiện như sau:
- Thể thần kinh – cơ: Triệu chứng thường gặp nhất là nhức đầu, đau sưng cơ. Người bệnh còn có biểu hiện co giật hoặc chóng mặt. Ở tình huống nghiêm trọng hơn, giun sán chó có thể làm yếu nửa người, thậm chí liệt nửa người.
- Da liễu: Nổi mề đay ở da gây ngứa ngáy, da có thể nổi cục u bên dưới.
- Thể tiêu hóa: Các triệu chứng như tiêu chảy và đau bụng, tương tự như chứng rối loạn tiêu hóa.
- Thể hô hấp: Ho kéo dài, kiểm tra cho thấy phổi bị tràn dịch.
- Thể giả hệ thống: Giun sán chó gây tổn thương ở nhiều cơ quan, ảnh hưởng đến sức khỏe.
- Các thể khác: Các biểu hiện toàn thân như thiếu máu, suy nhược, sụt ký, chán ăn. Kết quả xét nghiệm máu cho thấy bạch cầu ái toan tăng cao, dương tính với toxocara spp.
Điều trị bệnh nhiễm sán chó thế nào?
Bệnh nhiễm giun sán chó được điều trị bằng thuốc là chủ yếu, kết hợp với các biện pháp hỗ trợ.
Điều trị bằng thuốc
Thuốc albendazole là loại thuốc được dùng để loại bỏ giun đũa có trong cơ thể. Liệu trình điều trị từ 6 – 7 ngày, với liều 400mg. Nếu có phản ứng dị ứng, bệnh nhân có thể dùng kết hợp với corticoid. Đây là cách điều trị hiệu quả, đặc biệt ở giai đoạn đầu của bệnh lý này.
Đối với bệnh nhân nhiễm giun đũa không triệu chứng, thuốc histamin được dùng để giảm dị ứng do giun gây ra. Trường hợp giun sán di chuyển lên mắt, bác sĩ có thể kê thêm corticosteroid với tác dụng kháng viêm và bảo vệ mắt khỏi bị tổn thương thêm.
Khi bệnh đã được kiểm soát, thuốc albendazole được dùng để dự phòng tái phát. Tuy nhiên thuốc không có nhiều tác dụng đối với trường hợp ấu trùng ảnh hưởng đến thị giác.
Chăm sóc và phòng ngừa
Trong thời gian điều trị, người bệnh cần giữ vệ sinh cá nhân thật tốt. Đồng thời tránh tiếp xúc với động vật trong thời gian này.
Làm gì khi nghi ngờ bị nhiễm sán chó?
Khi có các triệu chứng nghi ngờ do giun sán chó gây ra, người bệnh cần giữ bình tĩnh và thực hiện các bước sau:
- Thăm khám bác sĩ: Việc kịp thời nhận ra và điều trị từ sớm giúp tiết kiệm thời gian và chi phí, đồng thời giảm thiểu các tác hại do bệnh gây ra. Vậy nên, ngay từ sớm người bệnh cần đến các cơ sở y tế gần nhất và thực hiện các xét nghiệm ký sinh trùng, khi xác nhận bệnh nhân mắc giun đũa, bác sĩ sẽ có những chỉ định điều trị phù hợp.
- Uống thuốc đúng phác đồ: Người bệnh cần tuân thủ đơn thuốc điều trị từ bác sĩ, tuyệt đối không tăng hoặc bớt liều dùng. Việc tự ý uống thuốc có thể dẫn đến kháng thuốc và gặp phải các tác dụng phụ.
- Giữ vệ sinh cá nhân: Người bệnh lưu ý giữ vệ sinh trong ăn uống, luôn ăn chín uống sôi, và bổ sung thực phẩm giàu các dưỡng chất tăng cường sức đề kháng.
- Tái khám đúng hẹn: Bệnh nhân cần quay lại tái khám để được xét nghiệm, theo dõi hiệu quả điều trị. Tuyệt đối không vì các triệu chứng đã giảm mà dừng uống thuốc hoặc không tiếp tục điều trị.
Kết luận
Việc nhận biết sớm các dấu hiệu bị sán chó giúp việc điều trị bệnh lý này cho hiệu quả tốt hơn. Hãy tuân thủ phác đồ điều trị để bệnh không tái phát nhiều lần. Đồng thời giữ vệ sinh sạch sẽ để chủ động phòng ngừa giun đũa lây nhiễm.
Nếu bạn cần thêm thông tin hoặc tư vấn về sức khỏe, hãy liên hệ ngay:
- Địa chỉ: 141 Trần Bình Trọng, Phường 2, Quận 5, TP. HCM
- Điện thoại: 028 3535 6748 – 0941128008 (zalo/hotline)
Tìm hiểu thêm tại bài viết: “Thuốc trị nấm da và cách sử dụng hiệu quả khi điều trị”
